Bidaia historian barna, bizikletaz: Ibilbideak guduen lekuak zeharkatu eta Gasteiz inguruko guneak elkarrekin lotzen ditu, 84 kilometroan zehar banatutako hamar interesgune nagusiren bitartez.
Eusko Jaurlaritzako Turismo, Merkataritza eta Kontsumo sailburu Javier Hurtadok gaur, ekainaren 11n osteguna, prentsaurrekoan aurkeztu du 1813ko Gasteizko Gudua zikloturismo-ibilbide berria; proposamen horrek ondare historikoa, paisaia eta turismo aktiboa uztartzen ditu Arabako lurraldean.
Ibilbide berri honek helburu bikoitza du: batetik, 1813ko Gasteizko Guduaren memoria zaintzea eta hedatzea, Independentzia Gerrako pasarte garrantzitsuenetako bat izan baitzen; eta, bestetik, Euskadiko zikloturismo-eskaintza eta turismo jasangarriaren eredua indartzea.
Aurkezpenean, Hurtado sailburuak nabarmendu du ekimen honek ondare historikoa, paisaia eta mugikortasun jasangarria esperientzia turistiko integral batean integratzeko aukera ematen duela, eta, aldi berean, landa-ingurunea dinamizatzen nahiz bisitari-fluxuak hobeto banatzen laguntzen duela.
Ibilbidea zirkularra da, eta Arabako Arma Museoan Gasteiz hasten da; abiapuntu ezin hobea da gertakari historikoak testuinguruan jartzeko eta bizikletaz zeharkatuko den paisaia ulertzeko. 84 kilometro inguruko ibilbidean zehar, borrokak izan ziren agertoki nagusietako batzuk zeharkatzen ditu; hala nola, Arabako Lautadaren mendebaldea, Zadorra ibaiaren inguruak, Tresponde edo Argomaniz.
Ibilbidea bi zati bereizitan egituratzen da. Lehenengoa guduaren fronte nagusian oinarritzen da, eta borrokak izan ziren lekuetan bizikletaz ibiltzeko aukera ematen du, batez ere Gasteizko eta Iruña Okako udalerrietako bazterrak zeharkatuz. Bigarren zatiak, berriz, ekialderantz jotzen du; Frantziako armadaren atzera-egitearen aztarnak eta konboiaren arpilatzearekin lotutako pasarteak arakatzen ditu, landagune txiki eta paisaia irekietan barna, Argomanizko hiriguneraino.
Ibilbidea, gehienbat, balizatutako bideetatik eta trafiko-dentsitate txikiko errepideetatik igarotzen da. Ibilbidearen profil irisgarriari eta malda leunei esker, era guztietako jendeak errazago goza dezake hartaz. Txangoa Gasteizen amaitzen da; bertan, Gasteizko Guduaren Monumentuak ematen dio amaiera esperientziari.
Joan-etorri hau Arabako Bide Berdeen Sarean oinarritzen da; hala, ingurunea errespetatzen duen ibilbide segurua bermatzen du. Horrez gain, lurraldeko zikloturismo-eskaintza zabaltzen du, beste proposamen batzuekin batera —hala nola Arabako Errioxako Erromanikoaren Ibilbidea eta Trikuharrien Ibilbidea—. Ekimen horiek guztiak Sailak sustatutako Euskadiko Zikloturismo Estrategiaren baitan kokatzen dira.
Vitoria 1813-2013 elkarte historikoaren laguntzaz diseinatu dira ibilbidea nahiz haren alderdi historikoak.
Ibilbidea abian jartzearekin batera, hainbat baliabide osagarri prestatu dira: batetik, turismo-sustapenerako materiala; bestetik, 10 geralekuetan 360º-ko ikuspegi panoramikoak eskaintzen dituen ibilbide birtuala; eta, azkenik, udako hilabeteetan oinez zein bizikletaz egiteko bisita gidatuak, guduaren testuinguru historiko eta kulturala herritarrei hurbiltzeko asmoz.